Laos met kleine kinderen is niet zo gebruikelijk, maar wel een echt avontuur. Met een flexibele houding kun je ook hier prima rondreizen met je kroost. Maar voor je besluit om je kinderen mee te nemen naar het land van rivieren, gebergtes, bamboe hutjes en rode stoffige wegen, wil je eerst meer informatie. Lees verder en doe je voordeel met onze ervaringen in Laos.
Onze onderwerpen:
- Algemeen
- Hoe kindvriendelijk zijn de inwoners van Laos?
- Wat is verkrijgbaar en wat neem je zeker mee?
- Waar kunnen we slapen?
- Vervoer naar Laos
- Moeten kinderen een apart visum?
- Vervoer in Laos
- Eten en drinken
- (Tele)communicatie: hoe hou je contact met thuis?
- Gezondheid en Veiligheid
Reizen met kinderen door Noord Laos is goed te doen. Er is voldoende geschikte accommodatie te vinden en door de aanleg van veel nieuwe wegen ben je voor vervoer tussen steden niet meer alleen aangewezen op lange boottochten. Voor kinderen is er in Laos veel te doen en te zien, al is de aanwezige toeristenindustrie hier niet op ingericht. Het leven is spotgoedkoop, zo’n tien procent goedkoper dan Vietnam en dertig procent voordeliger dan Thailand, schatten wij. Wij deden in Laos de gangbare route van Vientiane -via Vang Vieng- naar Luang Prabang. Hoe het zuiden en midden van het land is hebben we niet zelf meegemaakt. Onze manier van ver vooruit via het internet plannen werkte in ieder geval voor midden Laos niet goed. Het aanvankelijke plan om over land via de Vietnamese grensovergang Lao Bao het land binnen te komen en via Sepon, Savannakhet en Thae Kek door te reizen naar Vientiane hebben we om die reden niet door laten gaan. Op die route zijn nauwelijks accommodaties met websites en maar weinig met een emailadres. De mails die we stuurden bleven bijna allen onbeantwoord. Voor Noord Laos geldt echter dat de toeristeninfrastructuur voldoende uitgebouwd is om comfortabel te kunnen reizen maar dat deze niet echt ingericht is op reizen met kinderen. Accommodaties in het middensegment zijn schaarser dan in Thailand en Vietnam en veel van de aangeboden uitstapjes zijn ongeschikt voor (kleine) kinderen. Er is genoeg leuks te doen en ontdekken voor kinderen, het vraagt echter om wat meer improviseren en zelf organiseren.
# De Laotiaanse kindvriendelijkheid
Kinderen zijn heel welkom in Laos. Laotianen lijken in hun manier van omgaan met kleine kinderen meer op de Thai dan op de Vietnamezen. Ze geven kinderen meer de ruimte, gaan door hun knieen om contact te maken en respecteerden het als onze kinderen het contact (in eerste instantie) afwezen. Een hele verademing na Vietnam. Onze kinderen ontdooiden er wel wat van maar kregen de onbevangenheid zoals ze die de eerste reis door Thailand hadden niet helemaal mee terug. De relaxte volksaard is een grote attractie van Laos. Maar met kinderen heeft de please don’t rush-houding ook een keerzijde. Wachten en onvoorspelbaarheid maakt onze kinderen onrustig en verveeld. Wij verlangden in Laos wel eens terug naar de snelheid en accuratesse waarmee we in Vietnam altijd geholpen werden. Laos is, met uitzondering van Luang Prabang, nog steeds een echte backpackerbestemming. In de praktijk betekent dit dat je met deze groep mixt en gebruik moet maken van de voorzieningen die voor hen zijn ingericht. Rugzaktoeristen zijn over het algemeen niet dol op kinderen, zeker niet als deze huilen, jammeren of herrie maken. Heel begrijpelijk, denk maar eens terug aan hoe jezelf daar destijds op reageerde. Wij voelden ons in Laos, veel vaker dan in Vietnam, een vreemde eend in de bijt en niet helemaal op onze plek. Ook wel eens opgelaten als we de aanwezige (en door andere toeristen bewust gezochte) rust kwamen verstoren met onze nadrukkelijke aanwezigheid.
Ook in Laos zijn de westerse consumptieartikelen doorgedrongen, zei het op veel kleinere schaal dan in Vietnam en Thailand. Het maakt dat de meeste westerse baby- en kinderproducten op de plekken waar wij kwamen verkrijgbaar zijn , maar we moesten er meer naar zoeken.
Wegwerpluiers.
Zoals de meeste verpakte producten die in Laos zijn te verkrijgen, komen de luiers ook uit Thailand. Onze favoriet: Mamy Poko. Te koop als luier met plakstrips of luierbroekjes. De kwaliteit is erg goed. De grotere maten zijn minder goed te krijgen, maar de luiers zijn zo rekbaar dat onze meiden ook prima in maatje M pasten. Naast Mamy Poko luiers zijn er ook Huggies te vinden. Wij vinden de kwaliteit daarvan minder goed. In Vientiane vonden we ze in een supermarktje met veel westerse producten langs de Mekong. In Vang Vieng bij diverse winkeltjes in het centrum en in Luang Prabang ook op verschillende plekken door de stad. Je moet er beter naar zoeken dan in Vietnam of Thailand, maar zijn zeker wel verkrijgbaar. Vochtige babydoekjes zijn overigens wel schaars. We vonden busjes met te natte en te dunne doekjes. Waarschijnlijk van Laotiaans fabrikaat. In Luang Prabang vonden we tot ons groot genoegen de doekjes van Mamy Poko. De kwaliteit is zelfs beter dan de doekjes die we gewend zijn in Nederland te gebruiken. Voor de luiers betaalden we ongeveer 1,00 euro per verpakking. (afhankelijk van de maat 2 of 3 stuks). Als je een grootverbruiker van luiers heb, loont het de moeite wat rond te shoppen, de prijzen varieren van 0,70 euro tot 1,10 euro. De doekjes kostten ons 1,50 euro per verpakking van 20 stuks.
Babyvoeding
Ook de babyvoeding (melkpoeder) komt uit Thailand en is vaak verkrijgbaar in dezelfde winkels als waar de luiers worden verkocht. We hebben er zelf geen gebruik van gemaakt, maar begin 2007, tijdens onze Thailandreis, deed onze jongste het er prima op. Voor zover wij kunnen nagaan is de kwaliteit vergelijkbaar met de melkpoeder die in Nederland wordt verkocht. Naast melkpoeder wordt er ook instant granenpap voor baby’s verkocht. Potjes babyvoeding zijn wij niet tegengekomen.
Kindervervoer
In Laos wordt de kinderwagen niet gebruikt als vervoermiddel voor kinderen. Ze worden ook niet verkocht. Wegen zijn in veel gevallen hobbelig, dus je kinderwagen krijgt veel te verduren. Toch waren we erg blij dat we de buggy bij ons hadden. Taxi’s en Tuktukjes worden vooral gebruikt voor de wat langere afstanden en zijn niet op elke straathoek te vinden. We hebben in Laos veel kilometers te voet afgelegd. Tuktuks hebben vaak een prijs per persoon. Kleine kinderen rijden altijd gratis mee.
Overigens is Luang Prabang een uitzondering. Hier zijn de wegen én stoepen prachtig aangelegd en rijd je met plezier met je kinderwagen rond. Er rijden ook voldoende tuktukjes rond die je voor ongeveer 1,50 USD binnen de stad naar je hotel of favoriete Wat brengen.
Slapen
Laos is niet ingesteld op westerse toeristen met kleine kinderen. Wij zijn in Laos dan ook geen hotels tegengekomen die babycots aanboden. Met je eigen travelbed bij je hoeft dat geen enkel probleem te zijn. Of je kiest voor de Laotiaanse manier: neem je kind bij je in bed of schaf een hangmat aan.
In Laos valt met regelmaat voor korte of langere tijd de stroom uit. Niet elk hotel heeft dan de beschikking over een generator. Erg handig om dan een babyfoon bij je te hebben die ook op batterijen werkt.
Speelgoed
Werd in Vietnam nog veel speelgoed aangeboden van belabberde kwaliteit, in Laos is zelfs dit bijna niet te vinden. Een enkel winkeltje verkoopt rieten, rubberen of leren ballen. In winkeltjes waar schoolspullen verkocht worden zijn er wel schriften, kleurpotloden en stiften verkrijgbaar. Deze producten komen voornamelijk (weer) uit Thailand en zijn niet van geweldige kwaliteit.
In Laos is een zeer groot aanbod van goedkope kamers in guesthouses. Deze zijn moeilijker vooraf te reserveren omdat ze vaak niet beschikken over een website of emailadres. Reis je op de ‘bonnefooi’ met een laag budget, dan kun je zeker buiten het piekseizoen makkelijk een kamer vinden. De kamers zijn overigens vaak wel zo klein dat er geen travelbed meer bij past. In dat geval zul je twee kamers naast elkaar kunnen nemen. Familyrooms zijn overigens weinig te vinden.
Reizigers die accommodatie zoeken in het tussensegment hebben het iets moeilijker. Tussen de 25 USD en 60 USD wordt er weinig aangeboden. Voor die prijzen kun je warm water, een tv, een koelkast en airconditioning verwachten. Of het ook nog werkt hangt af van de stroomvoorziening. Niet alle accommodatie in deze prijsklasse hebben eigen generators en de stroom valt wel eens uit. Eigen generators mag je wel verwachten in het topsegment. Het topsegment van hotels boven de 100 dollar kwamen wij alleen in Vientiane en Luang Prabang tegen en zullen waarschijnlijk in de rest van het land ook nauwelijks te vinden zijn. Grote ketens als Sheraton en Sofitel zijn afwezig in Laos voor zover wij hebben kunnen nagaan.
Luang Prabang neemt in Laos een aparte plek in. Sinds er ook internationale vluchten naar de stad gaan is de toeristenstroom geweldig gegroeid. Het is ook zeker niet, zoals de rest van Laos, een echte backpackerbestemming meer. De toeristen die nu komen hebben meer te besteden en dat is te merken aan het aanbod in duurdere en luxere hotels en resorts. Wij vonden het lastig om er onderkomen te vinden in het tussensegment, maar dat had ook zeker te maken met onze wens om wifi op de kamer te hebben. Overigens kregen we wel de indruk dat de groei in accommodatie geen gelijke pas houdt met de aanzwellende toeristenstroom. Een rondje langs 25 guesthouses in het centrum leverde eind januari 2008 20 keer ‘fully-booked’ op. Luang Prabang is ook de eerste plek in Zuidoost Azië waar we te maken kregen met een ‘restricted child policy’van hotels. Het wordt nergens hardop gezegd maar we merkten dat er deuren dichtgingen als we onze kinderen ter sprake brachten. Websites van hotels zijn er eerlijker in. In ieder geval van twee hotels in de stad valt te lezen dat ze zo’n policy hanteren. Laat je niet afschrikken door de drukte en de childpolicy. In Luang Prabang zagen we de meeste westerse toeristen met kinderen en de stad is het bezoeken zeker waard. Wellicht dat je iets buiten het centrum meer welkom bent. Er zijn in ieder geval genoeg resorts in de omgeving te vinden die kinderen een hartelijk welkom bieden.
Klik hier voor onze eigen reviews over accommodatie in Laos.
Onze uitgebreide informatie over accommodatie in Zuidoost Azië vindt je hier.
Internationale vliegverbindingen met Laos worden vooral verzorg door de nationale carrier Lao Airlines, op sommige trajecten in samenwerking met Vietnam Airlines. De prijsvechters hebben Laos nog niet opgenomen als bestemming, wat vliegen naar het land nog relatief duur maakt. Wij vlogen van Hanoi naar Vientiane voor gezamenlijk 350 USD. Wij konden de tickets wel online boeken, maar alleen als we de helft per creditkaart betaalden en de andere helft op hun kantoor in Hanoi waar we ook een printje van de e-tickets kregen. Vanuit Vietnam kun je over land van Hue naar Savannakhet of van Hanoi naar Vientiane. De rit duurt echter minstens twaalf uur. Niet alle kinderen kunnen dat aan. De zuidelijke grensovergang met Cambodja is nog veel ingewikkelder en wij hebben nergens gehoord, gezien of gelezen dat ouders die route namen. Laos is over land het best toegankelijk vanuit Thailand. Grensovergangen naar Pakse en Vientiane zijn goed te doen over de weg. Luang Prabang is het makkelijkst bereikbaar vanuit Noord Thailand met boot of bus.
Voor meer tips over vliegen met kinderen verwijzen wij je naar ons hoofdstuk hierover: Klik hier.
Een visum is verplicht. Je kunt deze kopen bij de ambassades en consulaten in de buurlanden voor 50 USD. Je kunt deze ook verkrijgen bij een aantal grensovergangen en op de vliegvelden van Vientiane en Luang Prabang. Als de kinderen bij je in het paspoort staan hoef je voor hun geen eigen visum te kopen. Als ze een eigen paspoort hebben ligt dat natuurlijk anders. Wij kochten ons visum bij de Laotiaanse ambassade in Saigon. Daar kregen we, zonder er om te vragen, een visum voor twee maanden in plaats van het maandvisum dat gebruikelijk is.
De laatste vijf jaar is er hard gewerkt aan het wegennet van Laos. Het maakt dat er nu vaak een alternatief is voor de boottrips waar je voorheen van afhankelijk was. Het succes van reizen over de weg is echter zo groot dat het transport over water steeds minder aangeboden wordt en er nog weinig te kiezen valt. Wij vonden reizen in het land relatief duur en een stuk schaarser dan in Vietnam en Thailand. Tenminste, als je de voor toeristen opgezette VIP bussen of minivans benut. Het lokale transport waar de eigen bevolking gebruik van maakt is een stuk goedkoper, maar langzaam, onbetrouwbaar en volgepakt. Wij reisden van Vientiane naar Vang Vieng (vier uur) in een VIP bus voor 6 USD pp en van Vang Vieng naar Luang Prabang (ong. acht uur) in een privé gehuurde minivan voor 100 USD.
Steden in Laos zijn niet zo groot en er wordt een stuk meer gelopen dan in Thailand of Vietnam. De tuktuks worden veelal gebruikt voor ritjes naar plekken buiten de stad. Ze zijn dan ook niet op iedere straathoek verkrijgbaar en vaak moet je wel even lopen voor je er een vindt. De concurrentie is niet groot en de onderlinge prijsafspraken vrij stevig wat maakt dat onderhandelen over de prijs lastig is en je een relatief hoog bedrag blijft betalen. Ook al heb je de tuktuk voor jezelf, je betaalt in Laos vaak per persoon. Kleine kinderen worden daarbij niet meegeteld. Veel van de lokale wegen in Laos zijn onbegaanbaar voor tuktuks of songthaews. Je hebt een 4wd nodig om je door de hobbels en rivieren te banen. Het openbaar vervoer in de omgeving van Vang Vieng gaat door middel van Chinese trekkers met een houten laadbak er achter, ook wel een Lot Y Ten genoemd. Wij huurden er een privé, direct bij de bestuurder, voor onze dagtrip naar de Blue Lagoon op zo’n zes kilometer afstand en 45 minuten rijden voor 10 USD. Bij de onderhandeling hadden we afgesproken dat de prijs inclusief de rivieroversteek zou zijn. Normaal betalen buitenlandse toeristen een dollar om over de brug te mogen gaan. Onze cowboychauffeur koos ervoor zijn voertuig dwars door de rivier te loodsen. Droog hielden we het niet, maar spektakel was het wel.
Laos beschikt overigens niet over een spoorwegennet.
Onze uitgebreide informatie over vervoer door Zuid Oost Azië vind je hier.
De Laotiaanse keuken is gevarieerd, hygiënisch en erg goedkoop. Sommige Laotiaanse gerechten kunnen pittig zijn maar een stuk minder dan in Thailand. Groenten worden gewokt en knapperig opgediend. Net als in Thailand en Vietnam weigerden onze kinderen deze te eten. Gelukkig is ook het hele arsenaal westers junkfood waar kinderen dol op zijn, heel goed verkrijgbaar. Pizza, pasta, patat en pannenkoeken (crêpes!) het is er allemaal en je hoeft er nooit lang naar te zoeken. Voor het binnenkrijgen van groenten gingen wij in Laos vaak eten bij de Indiër. Indiase restaurants zijn niet exclusief, goedkoop en makkelijk te vinden. De gekookte groenten uit de Indiase keuken gingen er wel goed in.
Net als in Vietnam en Cambodja hebben de Fransen hun sporen op het gebied van eten achter gelaten. Stokbrood, croissants, smeerkaas van de lachende koe, crêpes en banket. Het is op veel plekken in Laos te krijgen en onze kinderen wilden dit wel eten.
# (Tele)communicatie: Telefoon, internet en televisie
Internet
Internetverbindingen zijn in Laos wat schaarser dan in de beide grote buurlanden. Wij kwamen weinig internetcafés tegen en moesten flink zoeken naar onderkomens met Wifi. Toch is het allemaal wel te vinden. Opvallend vonden wij dat er in Vang Vieng, ondanks vooraankondigingen op websites, geen accommodatie met wifi te vinden is in de duurdere resorts langs de rivier. Wij moesten hier genoegen nemen met de enige computer (met een heuse inbelverbinding) die het resort rijk was. Voor snelle internetverbindingen of wifi moet je bij de backpackeraccomodaties zijn. We zien hier net als vorig jaar in Thailand dat wifi sneller aangeboden lijkt te worden in goedkope guesthouses dan in de onderkomens in het midden segment.
Telefoon
Telefoneren vanuit Laos naar thuis is goedkoop, mits je natuurlijk een Laotiaanse simkaart in je toestel doet. Een simkaart van M’phone is op veel plaatsen verkrijgbaar, heeft een goed bereik en kost 5USD waarvan een beltegoed van 2,5 USD. Bellen naar het buitenland kost 0,2USD per minuut met je eigen mobiel. Leuk voor de opa’s en oma’s thuis als je kinderen de nieuw geleerde liedjes kunnen zingen zonder dat je zenuwachtig hoeft de worden van de rekening.
Televisie
Op de meeste kamers in het midden en dure segment staat een tv met veelal de gebruikelijke Aziatische zenders en vaak ook internationale als CNN, Animal Planet en Cartoonnetwork. Ook hier onze favoriet: Tom & Jerry op Cartoon Network van 12.00-13.00 uur.
Ook Laos is Malariagebied. Op alle plekken beneden de 2000 meter loop je de kans een malariamug tegen het lijf te lopen. Uitzonderingen zijn de steden Luang Prabang en Vientiane. Zelf hebben wij voor Laos geen malariapillen geslikt. Wel hebben we mede om deze reden de afweging gemaakt om alleen naar Luang Prabang, Vientiane en Vang Vieng te gaan. In Vang Vieng zijn we extra zorgvuldig gaan smeren met anti-muggenmiddelen met deet om het risico zo klein mogelijk te houden. Het is uiteraard ieders eigen verantwoordelijkheid om een afweging te maken tussen wel of niet slikken van malariapillen. Overleg in elk geval met een deskundige.
De gezondheidszorg in Laos laat veel te wensen over. Met eenvoudige klachten kun je een bezoekje brengen aan een Farmacie, die vaak over geïmporteerde medicijnen uit Thailand beschikt. Voor de behandeling van ernstige problemen is het beter zo snel mogelijk naar een van de goede ziekenhuizen in Thailand te gaan. In Vang Vieng staat een splinternieuw ziekenhuis. Het gebouw ziet er prachtig uit en er werd ons verteld dat er goede apparatuur aanwezig is. Jammer dat er geen specialisten zijn die er goed mee overweg kunnen.
Laos is veel armer dan Vietnam en Thailand. Dat zie je direct aan de hoeveelheid verkeer op de weg. De weg oversteken is dan ook veel eenvoudiger dan in de buurlanden. Natuurlijk moet je altijd opletten dat je kind niet onverwacht de straat op rent.Veel verkeer gaat in Laos nog over water. Zeker de Mekong leent zich daar goed voor. Wel wordt gewaarschuwd voor het vervoer per speedboot aan het eind van het regenseizoen. Doordat het water dan laag staat wordt de kans groter dat de speedboten op rotsen varen, met alle nare gevolgen van dien.
In de Lonely Planet wordt veelvuldig geschreven en gewaarschuwd voor drugsgebruik in Laos. Waarschijnlijk niet zonder reden. Toch hoef je er als ouder niet bang voor te zijn dat je kleine ongevraagd drugs krijgt toegestopt, je zult zelfs hoogstwaarschijnlijk niets van de aanwezige scene merken. Behalve dan als je er gericht naar op zoek gaat. En by the way, als er bij een pizzarestaurant wordt gevraagd of je de pizza ‘happy’ wilt, vraag dan voor de zekerheid of er geen geestverruimend ingrediënt is toegevoegd.
Van criminaliteit hebben we tijdens ons verblijf in Laos niets gemerkt. Natuurlijk moet je overal op je spullen letten, en leggen wij onze laptop niet in het zicht wanneer we onze kamer of bungalow verlaten. Maar de kans dat je bestolen wordt achten wij zeer klein. De Laotiaan lijkt tevreden met zijn bestaan en materiële rijkdom is voor de meesten geen belangrijk doel.
Lees ook ons hoofdstuk over Gezondheid en Veiligheid in Zuidoost Azië: Klik Hier.
Klik hier voor ons verslag over Laos
Klik hier voor onze hotelreviews van Laos
Kijk hier voor Algemene Reisinformatie Laos